Cradle to Cradle Congres
Waan jezelf in miljoenenstad New York. Honderden auto’s razen onder je door terwijl je uitkijkt over de groenbedekte daken van de vele wolkenkrabbers. Vogels vliegen kwetterend rond terwijl een man zijn rozenveldje voedt met afgedankte T-shirts op het gebouw aan de overkant. Je ruikt in de verte de zoete geur die het gebouw binnenwaait. Utopie? William McDonough: “If utopianism is profitable business, then I guess Cradle to Cradle is utopian.”
In deze tijd van klimaatsverandering, escalerende bevolkingsgroei en eeuwig stijgende vuilnisbelten neemt het aantal doemdenkers toe. De voorspelling van de Maya’s wordt steeds serieuzer genomen. Grondstoffen raken uitgeput nu ook China en India zich richting het Westerse consumptiepatroon begeven. Al Gore maakte er een mooie film over en riep dat ons groeiende bevolkingsaantal teveel druk op de aarde uitoefent. ‘Consuminderen’ staat al jarenlang in de Dikke Van Dale. Het heeft echter niets concreets teweeg gebracht.
Cradle to Cradle (C2C) biedt een nieuwe invalshoek op het concept van duurzaamheid. Amerikaanse architect William McDonough en Duitse chemicus Michael Braungart ontmoetten elkaar in 1991 in New York. Ze lieten elkaar niet meer los. McDonough Braungart Design Chemistry (MBDC) werd drie jaar later opgericht en sindsdien vliegen de mannen van project naar project. Het concept is simpel: producten en processen moeten zo ontworpen worden dat alles geheel recyclebaar is. Het principe ‘Cradle to Grave’, oftewel van nieuwste auto tot schroothoop, moet worden vervangen door ‘Cradle to Cradle’, waarbij alles van motor tot wieldopje binnen de productiecyclus blijft.
‘Afval = voedsel’ luidt de slogan. Het inspireerde onze voorzitter tot een SIB-congres, dat op 8 december plaatsvond in het Kasteel aan de Kraneweg. Anne-Marie Rakhorst van Search BV schudde het publiek flink wakker met een overweldigend enthousiast betoog. Binnenkort zal de aarde negen miljard mensen huisvesten. In 2015 zal de energierekening hoger zijn dan de huur. Een omschakeling in het gedachtegoed van bedrijven kan niet uitblijven, willen ze overleven. Duurzaamheid moet hét exportproduct van Nederland worden. Ze noemde verscheidene projecten waarin het C2C-principe wordt toegepast, zoals Happy Shrimp Farm, waar garnalen worden gekweekt met behulp van de warmte die fabrieken uitslaan. Fabrieken moeten in de toekomst “vervuilde lucht inademen en schoon uitademen”.
Waarom raken zakenvrouwen zoals Rakhorst enthousiast over een project dat erop uit is gehele productieprocessen op z’n kop te zetten? Dat vroeg ik me al snel af. Als voormalig Greenpeace-activist werd Michael Braungart met argwaan bekeken door ultinationals zoals Ford en Nike. William McDonough wilde van het bedrijfsterrein van Ford een plek maken waar kinderen vrijuit zouden kunnen spelen. ‘Ecoluxe’ noemden cynici hun plannen. Timothy O’Brien, onderdirecteur van Ford, had in eerste instantie ook zijn bedenkingen. “My first reaction was: These guys are nothing but trouble, why do I have to work with them. What the heck kind of objective is that.” Toch werd McDonough aangenomen voor een project van 2 miljard dollar. Nu bedekt vier hectare vetkruid het dak van het Ford River Rouge Complex, vinden vogels er hun intrek en vliegen bijtjes rond in de omringende wetlands.
De tweede spreker lichtte een tipje van de sluier rondom mijn vraag op. “De kredietcrisis is verbonden aan de ecologische crisis. Energie is niet het echte probleem, het is de materie. Het materiaal raakt op,” vertelde Louise Vet, verbonden aan het NIOO-KNAW en de Wageningen Universiteit. “Ecologie en economie is het huwelijk van de toekomst. We gaan naar een vierde sociaal-ecologisch regime toe, die van ecologische bewustwording.”
De grote spreker van de dag, Michael Braungart in propia persona, viel meteen met de deur in huis. De nu overvolle zaal zat als aan zijn mond gekluisterd. De vier sprekers vóór hem hadden het voornamelijk over het milieuaspect van C2C gehad. Er bleek ook een andere zijde aan het concept te zitten. Braungart: “It’s not just a nice idea. It’s about business. I’m not talking about sustainability.” Het gaat niet alleen om de emotionele waarde van een betere wereld. Het gaat niet alleen om sociale waarden, waar negen miljard mensen welkom zijn in plaats van ‘te veel’. Het gaat ook – in tegenstelling tot andere milieuorganisaties – om economische winst.
McDonough: “Why would anybody make anything that has no value or has a cost? Waste is basically stupid.”
Daarom gaf Bill Ford de opdracht aan McDonough. Het vetkruid op het dak werd er niet gelegd omdat het er mooi uitziet, de zogenaamde ‘ecoluxe’. Het dak neemt regenwater op, zuivert het, en isoleert de fabriek. Het afvalwater wordt natuurlijk gezuiverd in de wetlands. Er wordt gebruik gemaakt van zonneenergie. Zo bespaart Ford Motor Company 35 miljoen dollar.
Andere opdrachten volgeden, waaronder het ontwerpen van zes nieuwe steden in China.
We doen veel fout, dat werd al snel duidelijk in Braungarts speech. Van kinderspeelgoed tot computermuizen, overal zitten zware metalen in verwerkt. “Bush, you don’t need to go to Iraq to find chemical weapons.” Suikervrije producten zoals mentos en cola worden aangevuld met aspartaam, een stof dat kanker, diabetes en vele andere ziektes kan veroorzaken. Wat wij onszelf en onze kinderen aandoen is net zo goed terrorisme als een zelfmoordaanslag in Jeruzalem.
“These things are not made for human beings.” Alsof hij mijn gedachtegang kon lezen, belichtte hij ook de andere kant van het verhaal. “You mustn’t say: ‘Mother Nature is so good’ although we can learn from it. Why do people grow older? It’s because of chemistry.” Zonder chemie zouden we niet ouder worden dan 30 jaar.
Cradle to Cradle draait dan ook niet alleen om het natuurlijk afbreekbaar maken van producten. Er zijn twee kringlopen: de biologische en de technische kringloop. Het streven van C2C is dat elk product binnen een kringloop blijft. Oftewel, alles moet geheel recyclebaar worden. Neem de Mirra-stoel van Herman Miller. De rugleuning is uit één stuk gemaakt en alles is makkelijk en snel uit elkaar te halen. Het materiaal is tot op moleculair niveau te scheiden. Zo kunnen van een afgedankte stoel alle onderdelen terug naar de fabriek om opnieuw gebruikt te worden. Zero waste!
Om het nog mooier te maken is het uiteindelijke doel niet recycling, maar upcycling. Op dit moment gaat de kwaliteit van een product, elke keer dat het hergebruikt wordt,
achteruit. Een voorbeeld is plastic. Alle soorten plastic afval worden bijeen gegooid tijdens het recyclen. Hiervan worden emmers, parkbankjes en snelwegpaaltjes gemaakt. Deze belanden uiteindelijk op de vuilnisbelt, aangezien ze niet meer te recyclen zijn, ‘Downcycling’ in MBDC-termen. In de toekomst moeten producten tijdens de recycling gezuiverd worden van alle schadelijke substanties (wetende carcinogeen, mutageen, en/of ontwrichtend voor het endocriene systeem van mens of dier): ‘upcycling’.
Wat kan jij doen? Al Gore: “Plant trees. Lots of trees.Minimize your foot print.” Braungart: “Identify the best products and buy those more. (For instance,) don’t buy cars in secondary colours, because those steel coatings can’t be recycled. Use current solar income, celebrate diversity. There are too many people so forget about minimizing your foot print. Forget about stabilizing human population. We’ll lose human rights. We don’t have to apologize for being on the planet, but for being stupid… It’s like we’re defining environmental protection as ‘destroying a little less’. It’s like saying: ‘I’m not using my car today, so I’m protecting the environment.’ You don’t protect anything by destroying a little less. I think that it is time that people can become native to this planet. That they can say: ‘Hey, isn’t it good that I’m here!’ And we can make the other species on this planet happy that we are here. That means that we develop things which are not less bad, but which are good for the others…
which generate more life.”
“You don’t need ethics. You just don’t want to be stupid.”
In deze tijd van klimaatsverandering, escalerende bevolkingsgroei en eeuwig stijgende vuilnisbelten neemt het aantal doemdenkers toe. De voorspelling van de Maya’s wordt steeds serieuzer genomen. Grondstoffen raken uitgeput nu ook China en India zich richting het Westerse consumptiepatroon begeven. Al Gore maakte er een mooie film over en riep dat ons groeiende bevolkingsaantal teveel druk op de aarde uitoefent. ‘Consuminderen’ staat al jarenlang in de Dikke Van Dale. Het heeft echter niets concreets teweeg gebracht.
Cradle to Cradle (C2C) biedt een nieuwe invalshoek op het concept van duurzaamheid. Amerikaanse architect William McDonough en Duitse chemicus Michael Braungart ontmoetten elkaar in 1991 in New York. Ze lieten elkaar niet meer los. McDonough Braungart Design Chemistry (MBDC) werd drie jaar later opgericht en sindsdien vliegen de mannen van project naar project. Het concept is simpel: producten en processen moeten zo ontworpen worden dat alles geheel recyclebaar is. Het principe ‘Cradle to Grave’, oftewel van nieuwste auto tot schroothoop, moet worden vervangen door ‘Cradle to Cradle’, waarbij alles van motor tot wieldopje binnen de productiecyclus blijft.
‘Afval = voedsel’ luidt de slogan. Het inspireerde onze voorzitter tot een SIB-congres, dat op 8 december plaatsvond in het Kasteel aan de Kraneweg. Anne-Marie Rakhorst van Search BV schudde het publiek flink wakker met een overweldigend enthousiast betoog. Binnenkort zal de aarde negen miljard mensen huisvesten. In 2015 zal de energierekening hoger zijn dan de huur. Een omschakeling in het gedachtegoed van bedrijven kan niet uitblijven, willen ze overleven. Duurzaamheid moet hét exportproduct van Nederland worden. Ze noemde verscheidene projecten waarin het C2C-principe wordt toegepast, zoals Happy Shrimp Farm, waar garnalen worden gekweekt met behulp van de warmte die fabrieken uitslaan. Fabrieken moeten in de toekomst “vervuilde lucht inademen en schoon uitademen”.
Waarom raken zakenvrouwen zoals Rakhorst enthousiast over een project dat erop uit is gehele productieprocessen op z’n kop te zetten? Dat vroeg ik me al snel af. Als voormalig Greenpeace-activist werd Michael Braungart met argwaan bekeken door ultinationals zoals Ford en Nike. William McDonough wilde van het bedrijfsterrein van Ford een plek maken waar kinderen vrijuit zouden kunnen spelen. ‘Ecoluxe’ noemden cynici hun plannen. Timothy O’Brien, onderdirecteur van Ford, had in eerste instantie ook zijn bedenkingen. “My first reaction was: These guys are nothing but trouble, why do I have to work with them. What the heck kind of objective is that.” Toch werd McDonough aangenomen voor een project van 2 miljard dollar. Nu bedekt vier hectare vetkruid het dak van het Ford River Rouge Complex, vinden vogels er hun intrek en vliegen bijtjes rond in de omringende wetlands.
De tweede spreker lichtte een tipje van de sluier rondom mijn vraag op. “De kredietcrisis is verbonden aan de ecologische crisis. Energie is niet het echte probleem, het is de materie. Het materiaal raakt op,” vertelde Louise Vet, verbonden aan het NIOO-KNAW en de Wageningen Universiteit. “Ecologie en economie is het huwelijk van de toekomst. We gaan naar een vierde sociaal-ecologisch regime toe, die van ecologische bewustwording.”
De grote spreker van de dag, Michael Braungart in propia persona, viel meteen met de deur in huis. De nu overvolle zaal zat als aan zijn mond gekluisterd. De vier sprekers vóór hem hadden het voornamelijk over het milieuaspect van C2C gehad. Er bleek ook een andere zijde aan het concept te zitten. Braungart: “It’s not just a nice idea. It’s about business. I’m not talking about sustainability.” Het gaat niet alleen om de emotionele waarde van een betere wereld. Het gaat niet alleen om sociale waarden, waar negen miljard mensen welkom zijn in plaats van ‘te veel’. Het gaat ook – in tegenstelling tot andere milieuorganisaties – om economische winst.
McDonough: “Why would anybody make anything that has no value or has a cost? Waste is basically stupid.”
Daarom gaf Bill Ford de opdracht aan McDonough. Het vetkruid op het dak werd er niet gelegd omdat het er mooi uitziet, de zogenaamde ‘ecoluxe’. Het dak neemt regenwater op, zuivert het, en isoleert de fabriek. Het afvalwater wordt natuurlijk gezuiverd in de wetlands. Er wordt gebruik gemaakt van zonneenergie. Zo bespaart Ford Motor Company 35 miljoen dollar.
Andere opdrachten volgeden, waaronder het ontwerpen van zes nieuwe steden in China.
We doen veel fout, dat werd al snel duidelijk in Braungarts speech. Van kinderspeelgoed tot computermuizen, overal zitten zware metalen in verwerkt. “Bush, you don’t need to go to Iraq to find chemical weapons.” Suikervrije producten zoals mentos en cola worden aangevuld met aspartaam, een stof dat kanker, diabetes en vele andere ziektes kan veroorzaken. Wat wij onszelf en onze kinderen aandoen is net zo goed terrorisme als een zelfmoordaanslag in Jeruzalem.
“These things are not made for human beings.” Alsof hij mijn gedachtegang kon lezen, belichtte hij ook de andere kant van het verhaal. “You mustn’t say: ‘Mother Nature is so good’ although we can learn from it. Why do people grow older? It’s because of chemistry.” Zonder chemie zouden we niet ouder worden dan 30 jaar.
Cradle to Cradle draait dan ook niet alleen om het natuurlijk afbreekbaar maken van producten. Er zijn twee kringlopen: de biologische en de technische kringloop. Het streven van C2C is dat elk product binnen een kringloop blijft. Oftewel, alles moet geheel recyclebaar worden. Neem de Mirra-stoel van Herman Miller. De rugleuning is uit één stuk gemaakt en alles is makkelijk en snel uit elkaar te halen. Het materiaal is tot op moleculair niveau te scheiden. Zo kunnen van een afgedankte stoel alle onderdelen terug naar de fabriek om opnieuw gebruikt te worden. Zero waste!
Om het nog mooier te maken is het uiteindelijke doel niet recycling, maar upcycling. Op dit moment gaat de kwaliteit van een product, elke keer dat het hergebruikt wordt,
achteruit. Een voorbeeld is plastic. Alle soorten plastic afval worden bijeen gegooid tijdens het recyclen. Hiervan worden emmers, parkbankjes en snelwegpaaltjes gemaakt. Deze belanden uiteindelijk op de vuilnisbelt, aangezien ze niet meer te recyclen zijn, ‘Downcycling’ in MBDC-termen. In de toekomst moeten producten tijdens de recycling gezuiverd worden van alle schadelijke substanties (wetende carcinogeen, mutageen, en/of ontwrichtend voor het endocriene systeem van mens of dier): ‘upcycling’.
Wat kan jij doen? Al Gore: “Plant trees. Lots of trees.Minimize your foot print.” Braungart: “Identify the best products and buy those more. (For instance,) don’t buy cars in secondary colours, because those steel coatings can’t be recycled. Use current solar income, celebrate diversity. There are too many people so forget about minimizing your foot print. Forget about stabilizing human population. We’ll lose human rights. We don’t have to apologize for being on the planet, but for being stupid… It’s like we’re defining environmental protection as ‘destroying a little less’. It’s like saying: ‘I’m not using my car today, so I’m protecting the environment.’ You don’t protect anything by destroying a little less. I think that it is time that people can become native to this planet. That they can say: ‘Hey, isn’t it good that I’m here!’ And we can make the other species on this planet happy that we are here. That means that we develop things which are not less bad, but which are good for the others…
which generate more life.”
“You don’t need ethics. You just don’t want to be stupid.”
